Status Halal Kedai Kopi dan Kafe di Malaysia 2026

Kategori kopi dan kafe merangkumi 17 jenama yang beroperasi di Malaysia. Daripada jumlah itu, 15 jenama memegang sijil Halal Malaysia yang aktif. Dua jenama, Luckin Coffee dan San Francisco Coffee, mempunyai status yang bergantung pada outlet. Luckin Coffee hanya mempunyai 7 daripada kira-kira 50 outletnya yang diperakui halal. San Francisco Coffee pula tidak mempunyai sijil halal yang seragam di semua cawangan.

Jadual Status Halal 17 Jenama Kopi dan Kafe di Malaysia

Jenama	Status Halal	Bilangan Outlet Bersijil	Catatan
ZUS Coffee	Halal Malaysia	715	Rangkaian kopi terbesar di Malaysia mengikut bilangan outlet
Starbucks	Halal Malaysia	281	Dikendalikan oleh Berjaya Starbucks Coffee Company Sdn Bhd
Kenangan Coffee	Halal Malaysia	103	Rangkaian kopi dari Indonesia
Bask Bear Coffee	Halal Malaysia	Lihat halaman	Jenama tempatan Malaysia
The Coffee Bean & Tea Leaf	Halal Malaysia	Lihat halaman	Rangkaian antarabangsa dari Amerika Syarikat
Costa Coffee	Halal Malaysia	Lihat halaman	Rangkaian antarabangsa dari United Kingdom
HWC Coffee	Halal Malaysia	58	Jenama tempatan Malaysia
Gigi Coffee	Halal Malaysia	47	Jenama tempatan Malaysia
Gloria Jean's Coffees	Halal Malaysia	31	Rangkaian antarabangsa dari Australia
Apacaba Coffee	Halal Malaysia	9	Jenama tempatan Malaysia
Kluang Rail Coffee	Halal Malaysia	7	Kopitiam tradisional dari Kluang, Johor
Tim Hortons	Halal Malaysia	7	Rangkaian antarabangsa dari Kanada
Pak Li Kopitiam	Halal Malaysia	7	Kopitiam tradisional bersijil halal
Oriental Kopi	Halal Malaysia	Lihat halaman	Konsep kopitiam moden
Rich Kopitiam	Halal Malaysia	Lihat halaman	Kopitiam tradisional bersijil halal
Luckin Coffee	Bergantung outlet	7	Hanya 7 daripada kira-kira 50 outlet yang diperakui halal
San Francisco Coffee	Bergantung outlet	Lihat halaman	Sijil halal tidak seragam di semua cawangan

Isu Halal dalam Industri Kopi dan Kafe

Kopi hitam tanpa campuran secara asasnya halal. Biji kopi adalah produk tumbuhan. Proses memanggang dan mengisar biji kopi tidak melibatkan bahan haiwan. Namun, minuman kopi moden jarang dihidangkan dalam bentuk asalnya. Kafe hari ini menawarkan pelbagai variasi yang mengandungi perisa, topping, susu, dan krim. Bahan tambahan inilah yang menimbulkan persoalan halal.

Perisa sirap berasaskan alkohol

Vanilla extract adalah bahan perisa yang paling kerap digunakan di kafe. Vanilla extract tulen mengandungi sekurang-kurangnya 35% alkohol mengikut piawaian FDA. Hazelnut syrup, caramel syrup, dan Irish cream syrup turut boleh mengandungi alkohol sebagai pelarut perisa. Kafe yang diperakui halal di Malaysia wajib menggunakan perisa tanpa alkohol. JAKIM mensyaratkan semua bahan mentah mesti mempunyai sijil halal atau pengesahan bebas alkohol.

Gelatin dalam topping dan pencuci mulut

Banyak kafe moden menawarkan minuman dengan topping seperti whipped cream, marshmallow, dan jelly. Gelatin digunakan sebagai agen penstabil dalam sebahagian produk ini. Gelatin boleh berasal daripada sumber lembu, ikan, atau babi. Gelatin babi jelas haram. Kafe bersijil halal wajib memastikan semua gelatin yang digunakan bersumber halal. Kek dan pastri yang dijual bersama kopi juga perlu disemak sumber gelatinnya.

Sumber susu dan krim

Susu segar secara asasnya halal. Namun, produk tenusu terproses seperti whey protein dan casein mungkin melalui proses yang melibatkan enzim haiwan. Rennet, sejenis enzim yang digunakan dalam penghasilan keju, boleh berasal daripada perut anak lembu yang tidak disembelih secara halal. Krim bukan tenusu (non-dairy creamer) pula mungkin mengandungi emulsifier daripada sumber haiwan. Kafe bersijil halal di Malaysia diwajibkan menggunakan hanya produk tenusu dan krim yang sudah diperakui halal.

Kopi berasaskan alkohol

Beberapa jenis minuman kopi klasik mengandungi alkohol secara terang-terangan. Irish coffee menggunakan wiski Ireland. Espresso martini mencampurkan vodka dengan espresso. Caffe corretto dari tradisi Itali menambah grappa atau brandy ke dalam espresso. Kafe yang menyajikan minuman sedemikian tidak layak memohon sijil halal daripada JAKIM. JAKIM mensyaratkan premis makanan tidak boleh menyedia, menjual, atau menyimpan minuman beralkohol. Starbucks Malaysia, sebagai contoh, tidak menawarkan sebarang item beralkohol di mana-mana cawangannya.

Rangkaian Kopi Tempatan vs Antarabangsa

Rangkaian tempatan mendominasi dari segi bilangan outlet. ZUS Coffee mengetuai dengan 715 outlet bersijil halal di seluruh Malaysia. Bask Bear Coffee, Gigi Coffee (47 outlet), HWC Coffee (58 outlet), Apacaba Coffee (9 outlet), dan Oriental Kopi turut memegang sijil Halal Malaysia. Jenama tempatan ini dibangunkan dalam konteks pasaran Malaysia sejak awal. Menu, rantaian bekalan, dan operasi mereka direka dengan pematuhan halal sebagai asas.

Rangkaian antarabangsa pula beroperasi melalui rakan niaga tempatan. Starbucks Malaysia (281 outlet) dikendalikan oleh Berjaya Starbucks Coffee Company Sdn Bhd. The Coffee Bean & Tea Leaf, Costa Coffee, Gloria Jean's Coffees (31 outlet), dan Tim Hortons (7 outlet) turut mempunyai sijil Halal Malaysia. Setiap rangkaian antarabangsa perlu menyesuaikan menu global mereka untuk pasaran Malaysia, termasuk menggantikan bahan yang tidak halal dan mengeluarkan item beralkohol.

Kenangan Coffee berasal dari Indonesia dan sudah berkembang ke 103 outlet bersijil halal di Malaysia. Kenangan Coffee di Malaysia memperoleh sijil Halal Malaysia secara berasingan melalui JAKIM, selaras dengan keperluan undang-undang tempatan.

Kopitiam Bersijil Halal

Kopitiam adalah sebahagian daripada budaya kopi Malaysia. Konsep kedai kopi tradisional ini bermula sejak zaman penjajahan British. Roti bakar kaya, telur separuh masak, dan kopi tarik adalah menu ikonik kopitiam. Secara tradisi, kebanyakan kopitiam dikendalikan oleh pengusaha Cina dan tidak mempunyai sijil halal. Namun, beberapa rangkaian kopitiam kini sudah diperakui halal.

Kluang Rail Coffee berasal dari stesen kereta api Kluang, Johor. Kedai kopi ini ditubuhkan pada tahun 1938 dan sudah beroperasi selama lebih 80 tahun. Kluang Rail Coffee kini mempunyai 7 cawangan bersijil halal. Pak Li Kopitiam turut memegang sijil Halal Malaysia dengan 7 cawangan. Rich Kopitiam juga diperakui halal dan menawarkan pengalaman kopitiam tradisional kepada pengguna Muslim.

OldTown White Coffee, walaupun dikategorikan di bawah kategori tempatan, adalah antara rangkaian kopitiam bersijil halal yang paling dikenali di Malaysia dengan 192 cawangan bersijil.

Kenapa Sesetengah Kedai Kopi Tidak Bersijil Halal

Alkohol dalam menu

JAKIM mensyaratkan premis makanan yang memohon sijil halal tidak boleh menyedia, menyimpan, atau menjual minuman beralkohol. Sesetengah kafe menawarkan menu cocktail kopi atau minuman berasaskan alkohol sebagai sebahagian daripada konsep mereka. Kafe sedemikian secara automatik tidak layak memohon sijil halal.

Model francais dan kawalan outlet

JAKIM mengeluarkan sijil halal mengikut premis, bukan mengikut jenama. Setiap outlet perlu memohon secara berasingan. Luckin Coffee adalah contoh jelas: hanya 7 daripada kira-kira 50 outlet yang diperakui halal. San Francisco Coffee turut mempunyai status yang bergantung pada outlet. Kos pensijilan, audit berkala, dan latihan pekerja untuk setiap outlet menjadi beban kewangan bagi pemegang francais yang lebih kecil.

Rantaian bekalan import

Sesetengah kafe mengimport bahan mentah dari luar negara. Sirap perisa, sos coklat, dan bahan topping yang diimport memerlukan pengesahan halal. Proses mendapatkan sijil halal untuk setiap bahan import memakan masa dan kos yang tinggi. Kafe kecil atau specialty coffee shop mungkin bergantung pada pembekal antarabangsa yang tidak mempunyai pensijilan halal.

Kafe Specialty dan Third Wave Coffee

Gerakan kopi third wave memberi tumpuan kepada biji kopi single origin, teknik penyeduhan manual, dan latte art. Kafe specialty di Malaysia biasanya dikendalikan oleh pengusaha individu atau kumpulan kecil. Kebanyakan kafe specialty tidak mempunyai sijil halal JAKIM kerana kos pensijilan dan kerumitan proses audit.

Biji kopi single origin secara asasnya halal. Proses memanggang (roasting) biji kopi tidak melibatkan bahan haiwan. Isu halal di kafe specialty timbul pada tahap minuman: sirap perisa, topping, dan bahan campuran lain. Kafe specialty yang mendakwa menggunakan bahan halal tanpa sijil JAKIM bergantung pada pengakuan pengusaha sendiri. Tiada audit bebas yang mengesahkan dakwaan tersebut.

Kopi Segera dan Mesin Layan Diri

Mesin kopi layan diri semakin biasa di pusat beli-belah, pejabat, dan stesen minyak di Malaysia. FamilyMart (318 outlet bersijil) menyediakan kopi FamiCafe melalui mesin layan diri yang termasuk dalam skop sijil halal mereka. Sesetengah mesin kopi layan diri di lokasi lain mungkin tidak mempunyai pensijilan halal.

Kopi segera (instant coffee) yang dijual di pasaraya dan kedai serbaneka biasanya mempunyai logo Halal Malaysia pada pembungkusan. Pengguna Muslim perlu membezakan antara kopi yang disediakan di premis bersijil halal dan kopi daripada mesin layan diri yang mungkin tidak berada di bawah sebarang pensijilan.

Cara Semak Status Halal Restoran Kopi

1. Layari portal e-Halal JAKIM.
2. Masukkan nama restoran dalam ruangan carian.
3. Semak nama syarikat, nombor sijil dan tarikh luput.
4. Pastikan sijil masih aktif dan sepadan dengan outlet yang dikunjungi.